Càng A chính là những khớp xương quan trọng nhất giữ cho đôi chân đó luôn đứng vững và đi đúng hướng. Đây là bộ phận chịu lực cực lớn từ mặt đường, đảm bảo sự êm ái và ổn định khi xe vận hành.
Càng A (Control Arm) là một bộ phận thuộc hệ thống treo của ô tô, có hình dáng giống chữ A (hoặc chữ L tùy dòng xe). Nó đóng vai trò là cầu nối giữa khung xe và trụ lái (ngõng moay-ơ) của bánh xe.
Cấu tạo và vai trò:
Cấu tạo: Thường làm bằng hợp kim thép hoặc nhôm siêu cứng. Ở các đầu của càng A là các cao su càng A (bushings) và rô-tuyn đứng (ball joints).
Vai trò giữ vững góc bánh xe: Càng A giúp bánh xe duy trì đúng góc đặt (Camber, Caster), đảm bảo bánh xe luôn vuông góc hoặc nghiêng đúng độ với mặt đường khi di chuyển.
Hấp thụ xung lực: Cùng với giảm xóc, càng A giúp xe triệt tiêu các rung động từ mặt đường, giúp xe không bị chao đảo khi vào cua hoặc đi qua ổ gà.

Càng A hiếm khi bị gãy ngay lập tức trừ khi va chạm mạnh, nhưng các bộ phận phụ thuộc như cao su và rô-tuyn lại rất dễ hư hỏng. Dưới đây là các dấu hiệu bạn cần lưu tâm:
Đây là dấu hiệu phổ biến nhất. Khi các bạc lót cao su bị nứt vỡ hoặc đầu rô-tuyn bị rơ (lỏng), kim loại sẽ va chạm trực tiếp vào nhau. Tiếng kêu này thường xuất hiện rõ nhất khi bạn đi qua đường xóc, gờ giảm tốc hoặc khi bắt đầu khởi hành/phanh xe.
Nếu càng A bị cong hoặc cao su càng A bị biến dạng, bánh xe sẽ không còn nằm đúng vị trí tiêu chuẩn. Điều này truyền rung động ngược lên thước lái, khiến vô lăng bị rung hoặc xe có xu hướng bị kéo (lệch) sang một bên dù bạn đang giữ thẳng lái.
Hãy kiểm tra mặt lốp xe của bạn. Nếu một bên mép lốp (trong hoặc ngoài) bị mòn nhanh hơn hẳn bên còn lại, đó là dấu hiệu góc đặt bánh xe đã bị sai lệch do càng A không còn giữ được sự ổn định. Nếu không xử lý, bạn sẽ phải thay cả dàn lốp mới rất tốn kém.
Khi các khớp nối của càng A bị rơ, bánh xe sẽ có một độ "rơ" nhất định. Ở tốc độ cao, điều này gây ra hiện tượng xe bị bồng bềnh, cảm giác lái không thật và cực kỳ nguy hiểm khi vào cua vì xe không còn bám đường tốt.
Khi đưa xe lên cầu nâng để thay dầu, hãy nhìn vào các đầu càng A. Nếu thấy lớp cao su bị mủn, nứt toác hoặc lớp chụp bụi của rô-tuyn bị rách làm rò rỉ mỡ bôi trơn, thì đó là lúc càng A đã hết tuổi thọ.

Đừng coi thường một tiếng kêu nhỏ dưới gầm, vì hậu quả có thể rất khốc liệt:
Gãy rô-tuyn đứng: Đây là kịch bản kinh dị nhất. Nếu rô-tuyn bị gãy khi xe đang chạy, bánh xe sẽ bị "rụng" hoặc ngoặt sang một bên, khiến tài xế mất hoàn toàn khả năng điều khiển xe.
Hỏng hệ thống treo liên quan: Càng A hỏng sẽ kéo theo giảm xóc, lốp xe và thước lái nhanh hỏng hơn do phải chịu lực không đều.
Mất an toàn khi phanh gấp: Khi càng A yếu, bánh xe bị xê dịch khi phanh, làm giảm hiệu quả dừng xe và dễ gây lật xe trong tình huống khẩn cấp.

Kiểm tra sau mỗi 20.000 km: Hoặc ngay sau khi xe sập ổ gà mạnh hoặc bị va chạm phần gầm.
Thay thế theo cặp: Thông thường, nếu một bên càng A hỏng, bên còn lại cũng đã đến lúc "mệt mỏi". Bạn nên thay cả cặp để đảm bảo sự cân bằng tuyệt đối cho xe.

Cân chỉnh thước lái sau khi thay: Đây là bước bắt buộc. Sau khi thay càng A, các góc đặt bánh xe sẽ bị thay đổi, bạn cần đưa xe đi cân chỉnh bằng máy laser để xe chạy thẳng và không hại lốp.
Bài viết liên quan