Thông số độ ồn trên lốp xe là gì? Thông số này từ đâu ra? Đo bằng phương pháp nào?

Trong quá trình lựa chọn lốp xe ô tô, ngoài các thông số quen thuộc như kích thước lốp, chỉ số tải trọng, tốc độ, ngày càng nhiều người quan tâm đến thông số độ ồn trên lốp xe. Đây là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến độ êm ái khi vận hành, sự thoải mái trong khoang lái cũng như mức độ ô nhiễm tiếng ồn giao thông.

Vậy thông số độ ồn trên lốp xe là gì, thông số này từ đâu ra và được đo bằng phương pháp nào? Bài viết dưới đây sẽ giải thích chi tiết, đúng bản chất kỹ thuật, giúp bạn hiểu và lựa chọn lốp phù hợp nhất cho nhu cầu sử dụng.

1. Thông số độ ồn trên lốp xe là gì?

Thông số độ ồn trên lốp xe là chỉ số thể hiện mức độ tiếng ồn mà lốp phát ra khi xe lăn bánh trên mặt đường tiêu chuẩn, chủ yếu là tiếng ồn truyền ra môi trường bên ngoài.

Thông số này được biểu thị bằng:

• Đơn vị: decibel (dB)

• Xuất hiện trên nhãn lốp tiêu chuẩn (đặc biệt là nhãn lốp châu Âu – EU Tyre Label)

Trên nhãn lốp, độ ồn thường được minh họa bằng:

• Biểu tượng loa phát sóng

• 1 – 3 vạch sóng, hoặc ghi rõ giá trị dB (ví dụ: 68 dB, 71 dB…)

Ý nghĩa thông số độ ồn:

• Chỉ số dB càng thấp → lốp càng êm

• Chênh lệch 3 dB tương đương gần gấp đôi cường độ âm thanh cảm nhận

Ví dụ:

• 68 dB: lốp rất êm, phù hợp xe gia đình

• 71 dB: mức trung bình, chấp nhận được

• 73 – 75 dB: lốp khá ồn, thường là lốp gai lớn, lốp off-road hoặc lốp thiên về thể thao

2. Thông số độ ồn trên lốp xe đến từ đâu?

Thông số độ ồn không phải do nhà sản xuất tự đánh giá cảm tính, mà được xác định dựa trên các tiêu chuẩn đo lường quốc tế nghiêm ngặt.

Các tiêu chuẩn phổ biến:

• EU Tyre Label (Nhãn lốp châu Âu)

• UNECE Regulation R117

• ISO 13325

• ISO 362

Những tiêu chuẩn này quy định chi tiết:

• Điều kiện mặt đường đo

• Tốc độ xe khi đo

• Thiết bị và vị trí đặt micro

• Nhiệt độ môi trường

• Quy trình loại trừ tiếng ồn động cơ

👉 Nhờ đó, kết quả đo được chuẩn hóa, cho phép người dùng so sánh độ ồn giữa các dòng lốp và các hãng khác nhau một cách khách quan.

3. Độ ồn lốp xe được đo bằng phương pháp nào?

Phương pháp đo chính: Pass-By Noise Test (Đo tiếng ồn khi xe chạy ngang qua)

Đây là phương pháp đo tiếng ồn phát ra bên ngoài xe, không phải tiếng ồn trong cabin.

Quy trình đo tiêu chuẩn:

1. Xe được trang bị bộ lốp cần kiểm tra

2. Chạy trên mặt đường tiêu chuẩn ISO

3. Tốc độ ổn định, thường là 80 km/h đối với xe du lịch

4. Động cơ để trôi (không tăng ga) nhằm loại bỏ ảnh hưởng tiếng máy

5. Micro đặt hai bên đường, cách trục chuyển động xe khoảng 7,5 mét

6. Ghi lại mức âm thanh lớn nhất khi xe chạy ngang qua

Âm thanh thu được chủ yếu phát sinh từ:

• Ma sát giữa lốp và mặt đường

• Dao động không khí trong rãnh gai lốp

• Cấu trúc và độ cứng của gai lốp

4. Vì sao độ ồn trên nhãn lốp khác với tiếng ồn trong cabin?

Đây là điểm rất nhiều người dùng xe thường hiểu nhầm.

Độ ồn trên nhãn lốp:

• Là tiếng ồn phát ra môi trường bên ngoài

• Dùng để đánh giá ô nhiễm tiếng ồn giao thông

Tiếng ồn trong cabin:

• Chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác:

  • Khả năng cách âm thân xe

  • Hệ thống treo và gầm

  • Thiết kế hốc bánh

  • Áp suất lốp

  • Tốc độ vận hành thực tế

👉 Vì vậy, một lốp 69 dB chưa chắc đã êm hơn lốp 71 dB trong khoang lái, nếu xe có khả năng cách âm kém hoặc hệ thống gầm đã xuống cấp.

5. Những yếu tố ảnh hưởng đến độ ồn của lốp xe

🔹 Thiết kế gai lốp

• Gai đối xứng, bước gai so le → giảm cộng hưởng, ít ồn

• Gai lớn, khối gai to → ồn hơn

🔹 Độ cứng cao su

• Cao su mềm → êm, bám đường tốt

• Cao su cứng → bền nhưng dễ ồn

🔹 Kích thước và chiều rộng lốp

• Lốp càng rộng → diện tích tiếp xúc lớn → dễ phát sinh tiếng ồn

🔹 Áp suất lốp

• Bơm quá căng → tiếng ồn tăng

• Non hơi → gây ù, rung và mòn lốp không đều

6. Cách đọc thông số độ ồn trên nhãn lốp (EU Tyre Label)

Hoặc theo giá trị dB:

• 68 – 70 dB: rất êm

• 71 – 72 dB: trung bình

• ≥ 73 dB: ồn

7. Kết luận: Có nên quan tâm đến thông số độ ồn lốp xe?

• Thông số độ ồn trên lốp xe là chỉ số kỹ thuật quan trọng, phản ánh mức tiếng ồn lăn phát ra môi trường

• Thông số này được đo theo tiêu chuẩn quốc tế, không mang tính chủ quan

• Được xác định bằng phương pháp Pass-By Noise Test

• Không hoàn toàn phản ánh tiếng ồn trong cabin, nhưng rất hữu ích để so sánh và chọn lốp

•